Dersini dinlemiyor sanılan çocuklarda göz sorunu olabilir

Okulların açılmasıyla birlikte çocukların tahtayı görme, kitap okuma ve uzun süreli görsel dikkat gerektiren görevleri daha sık yerine getirmesi, daha önce fark edilmeyen göz problemlerini görünür hale getirebiliyor. Medicana Sağlık Grubu Göz Hastalıkları Uzmanı Doç. Dr. Ayhan Dursun, bazı çocukların yaşadığı görme sorununu kendisinin fark edemeyebileceğini belirterek, okul döneminin bu problemlerin ortaya çıkarılması için önemli bir fırsat olduğunu söyledi.

Tahtaya bakarken gözlerini kısan, kitabı yüzüne yaklaştıran ya da ders sırasında baş ağrısından yakınan çocuklar, çevresindekiler tarafından dikkat dağınıklığı veya derse ilgisizlikle değerlendirilebiliyor. Oysa bu davranışların altında görme problemi bulunabiliyor.

“Çocuklar dünyayı nasıl görüyorlarsa bunun normal olduğunu düşünebildikleri için görme sorunlarını yetişkinler gibi tarif edemeyebiliyor.”

Doç. Dr. Dursun, okul çağında öğretmenlerin ve ailelerin gözlemlediği küçük değişikliklerin önemli ipuçları verebildiğini söyledi.

Dikkat dağınıklığının nedeni gözler olabilir

Çocuğun bir gözünün diğerine göre daha az görmesi ya da uzağı yeterince net seçememesi her zaman kolayca anlaşılmıyor. Çocuk, sahip olduğu görme düzeyini normal kabul edebildiği için yaşadığı güçlüğü dile getirmeyebiliyor.

Doç. Dr. Ayhan Dursun, okulda tahtaya bakma, kitap okuma ve uzun süreli görsel dikkat gerektiren etkinliklerin artmasıyla problemin daha belirgin hale gelebileceğini belirterek şöyle dedi:

“Çocuk, bir gözünün diğerine göre daha az gördüğünü veya uzağı yeterince net göremediğini çoğu zaman ifade etmeyebilir. Çünkü mevcut görme düzeyini normal kabul eder. Okulda tahtaya bakma, kitap okuma ve uzun süreli görsel dikkat gerektiren aktivitelerin artmasıyla birlikte problem daha belirgin hale gelebilir. Bir çocuğun derse ilgisinin azalması veya ödev yaparken kısa sürede sıkılması her zaman öğrenme isteksizliği anlamına gelmeyebilir. Görme problemi yaşayan çocuk, tahtayı veya kitabı net görebilmek için daha fazla çaba harcayabilir ve bu durum zamanla yorulmasına neden olabilir.”

Ailelerin takip etmesi gereken belirtiler şöyle sıralandı:

• Tahtayı görmek için gözlerini kısarak bakmak
• Televizyona veya ekrana çok yakından bakmak
• Kitap ve defteri yüze yaklaştırmak
• Okurken satır veya kelime atlamak
• Okuma sırasında başı eğerek ya da bir gözü kapatarak bakmak
• Sık göz kırpmak veya gözleri ovuşturmak
• Ders çalışırken baş ağrısından şikâyet etmek
• Okuma ve yazma faaliyetlerinde çabuk yorulmak
• Ders sırasında dalgın veya ilgisiz görünmek
• Okul başarısında açıklanamayan bir düşüş yaşamak

Göz tembelliğinde erken tanı önem taşıyor

Çocukluk dönemindeki göz muayenelerinin yalnızca gözlük ihtiyacını belirlemek için yapılmadığını belirten Doç. Dr. Dursun, göz tembelliği (ambliyopi), şaşılık ve kırma kusurlarının erken dönemde fark edilmesi gerektiğini söyledi.

“Bazı görme problemlerinde erken tanı ve uygun tedavi, çocuğun görme gelişimi açısından kritik önem taşıyor. Bu nedenle ‘Nasıl olsa bir sorun olursa söyler’ yaklaşımı doğru değil. Çocukların düzenli göz muayenelerinin yapılması gerekiyor” dedi.

Çocuğun sınıfta tahtayı net görebilmesi, kitabını rahat okuyabilmesi ve görsel bilgiyi doğru algılayabilmesi öğrenme sürecinin parçaları arasında yer alıyor. Bu nedenle davranış değişiklikleri veya akademik performanstaki düşüşler değerlendirilirken görme sorunlarının da hesaba katılması gerekiyor.

Doç. Dr. Dursun, çocukların yalnızca şikâyet yaşadığında doktora götürülmemesi gerektiğini belirterek ailelere düzenli göz kontrollerini ihmal etmeme çağrısında bulundu. Şikâyet dile getirmese bile okul döneminde yapılacak kapsamlı bir göz muayenesi, erken fark edilen problemlerin günlük yaşam ve eğitim sürecine etkisini azaltabilecek bir fırsat sağlayabiliyor.