Sivas’ta görev yapan uzman doktor, otizmin yalnızca 3 yaş sonrası fark edildiği yönündeki yaygın inanışın doğru olmadığını açıkladı. Bebeklik döneminden itibaren görülebilen erken belirtilerin gözden kaçırılmaması gerektiğini belirten uzman, özellikle 6 aydan itibaren gelişimsel farklılıkların izlenmesi gerektiğini vurguladı. Erken tanı ve müdahalenin çocukların gelişim sürecinde kritik rol oynadığı ifade edildi.
Sivas’ta çocuk ve ergen ruh sağlığı alanında görev yapan uzmanlar, toplumda yaygın olarak kabul gören “otizm sadece 3 yaşından sonra anlaşılır” düşüncesinin gerçeği yansıtmadığını belirtiyor. Özellikle otizm erken belirtileri konusunda farkındalığın artırılması gerektiğine dikkat çeken uzmanlar, ailelerin bebeklik döneminden itibaren çocuklarının gelişimini yakından takip etmesi gerektiğini vurguluyor.
Sivas Devlet Hastanesi’nde görev yapan Çocuk ve Ergen Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Uzmanı Dr. Beyza Karataş Bozok, otizm spektrum bozukluğu hakkında yaptığı değerlendirmelerde önemli bilgiler paylaştı. Bozok, otizmin belirtilerinin sanıldığından çok daha erken yaşlarda ortaya çıkabileceğini ifade ederek, ailelerin bu süreçte bilinçli olması gerektiğini dile getirdi.
Otizm erken belirtileri bebeklikte başlayabilir
Uzman Dr. Bozok, bazı bebeklerin henüz 6 aylıkken akranlarından farklı gelişim gösterebildiğini belirterek, erken belirtilerin çoğu zaman gözden kaçabildiğini söyledi. Bu durumun, tanı sürecinin gecikmesine yol açabileceğini ifade eden Bozok, “Bebeklik döneminde ortaya çıkan küçük gelişimsel farklılıklar bile büyük önem taşır” dedi.
Ailelerin özellikle ilk bir yıl içinde çocuklarının sosyal ve iletişimsel gelişimini dikkatle gözlemlemesi gerektiğini belirten Bozok, şu uyarılarda bulundu:
- 6 ay civarında sosyal gülümsemenin olmaması
- 9 ayda ses çıkarma, mimik ve gülücüklerin sınırlı kalması
- 12 ayda ismine tepki vermeme
- İşaret etme, el sallama gibi jestlerin gelişmemesi
Bu belirtilerin, erken dönemde dikkat edilmesi gereken önemli işaretler arasında yer aldığını ifade etti.
Konuyla ilgili daha fazla sağlık içeriğine Sivas sağlık haberleri üzerinden ulaşabilirsiniz.
Otizm tanısı nasıl konulur?
Toplumda en sık merak edilen konulardan birinin de otizm tanı süreci olduğunu belirten Bozok, tanının herhangi bir laboratuvar testiyle konulmadığını özellikle vurguladı.
“Otizm tanısı; kan, idrar tahlili ya da görüntüleme yöntemleriyle belirlenemez. Tanı süreci, çocuk ve ergen psikiyatrisi uzmanı tarafından yapılan detaylı klinik değerlendirme ile gerçekleştirilir” diyen Bozok, ailelerin şüpheli durumlarda vakit kaybetmeden uzman desteği almasının kritik önem taşıdığını ifade etti.
Bu noktada ailelerin doğru bilgiye ulaşmasının önemine dikkat çeken uzmanlar, resmi kurumların sunduğu rehberlerin de takip edilmesini öneriyor. Türkiye’de sağlıkla ilgili güncel ve güvenilir bilgilere Sağlık Bakanlığı üzerinden erişilebiliyor.
Gelişimsel gerileme de önemli bir uyarı işareti
Otizmin sadece belirli davranışların eksikliğiyle değil, aynı zamanda kazanılmış becerilerin kaybıyla da kendini gösterebileceğini belirten Bozok, özellikle 24 ay civarında dikkat edilmesi gereken önemli kriterler olduğunu söyledi.
İki kelimeli spontan cümlelerin kurulamaması ya da çocuğun daha önce kazandığı konuşma ve sosyal becerilerde gerileme yaşaması durumunda mutlaka uzman değerlendirmesi gerektiğini ifade eden Bozok, bu sürecin ihmal edilmemesi gerektiğini vurguladı.
Ailelerin çocuklarının gelişim basamaklarını düzenli olarak takip etmesinin, olası risklerin erken fark edilmesini sağlayacağını belirten uzmanlar, bu konuda toplum genelinde farkındalık oluşturulmasının önemine dikkat çekiyor.
Erken tanı ve müdahale gelişimi belirliyor
Uzman Dr. Bozok, otizm erken tanı sürecinin çocukların gelişimsel kazanımları üzerinde doğrudan etkili olduğunu belirtti. Özellikle 2,5 yaş öncesinde başlanan özel eğitim ve destek programlarının çok daha başarılı sonuçlar verdiğini ifade eden Bozok, erken müdahalenin çocukların sosyal, iletişimsel ve bilişsel gelişiminde belirleyici rol oynadığını söyledi.
Bu nedenle ailelerin, şüpheli belirtiler karşısında “bekleyelim geçer” yaklaşımından uzak durması gerektiğini vurgulayan uzmanlar, erken başvurunun çocukların yaşam kalitesini doğrudan etkilediğini belirtiyor.
Sivas’ta sağlık alanındaki gelişmeleri takip etmek için Sivas haberleri kategorisini inceleyebilirsiniz.