Ayvaniye elması uygun koşullarda 6 ay sofralarda kalabiliyor

Sivas’ın Gürün ilçesinde yetişen ve dünyada yalnızca ilçe sınırlarında üretildiği belirtilen tescilli Gürün Ayvaniye elmasında hasat başladı. Dalından toplanan meyveler, kalın ve yağlı kabuklarıyla diğer elma türlerinden ayrılıyor. Hasat sırasında üreticiler, meyveleri dallarından alarak topluyor; elmanın kendine özgü kabuk yapısı ise toplama sonrasındaki dayanıklılığın temel unsurlarından biri olarak gösteriliyor.

Ayvaniye elmasının kabuğunda bulunan doğal yağ, meyvenin dış yüzeyinde koruyucu bir tabaka oluşturuyor. Bu tabaka, elmanın toplandıktan sonra bozulmadan kalmasına yardımcı oluyor. Uygun koşullar sağlandığında meyve 6 ay boyunca tüketilebiliyor. Böylece hasat dönemiyle sınırlı kalmadan daha uzun süre sofralarda yer alabiliyor.

Kabuğun kalınlığı, yalnızca saklama süresini etkilemiyor. Elmanın soğuk hava koşullarına dirençli olduğu da belirtiliyor. Bu özellik, meyvenin kış aylarında dalında daha uzun süre tazeliğini korumasına imkân sağlıyor. Gürün’de üreticiler, hasat döneminde elmayı ağaçların dallarından topluyor. Meyvenin dalda bekleyebilmesi ve toplandıktan sonra dayanıklılığını sürdürmesi, Ayvaniye elmasının üretim sürecindeki ayırt edici yönler arasında bulunuyor.

Ayvaniye elması yalnızca Gürün’de yetişiyor

Gürün Ayvaniye elmasını farklı elma türlerinden ayıran başlıca özelliklerden biri, üretim alanının sınırlı olması. Dünyada yalnızca Gürün ilçe sınırlarında üretildiği belirtilen elmanın başka bölgelerde yetiştirilmesi için çeşitli çalışmalar yapıldı. Bu girişimlerde, elmanın aşılama yoluyla ya da fidan olarak başka yerlere taşınması denendi. Ancak Gürün’de elde edilen özellikler başka bölgelerde sağlanamadı.

Üretici Saadettin Gamsız, elmanın farklı yerlere götürülerek çoğaltılmaya çalışıldığını, fakat aynı aroma ve dayanıklılığın elde edilemediğini söyledi.

"Aşılama suretiyle veyahut da fidan olarak dışarıya götürenler oldu. Ancak başarılı sonuçlar elde edilemedi. Gürün’deki aroması ve dayanıklılığı sağlanamadı. Gürün’ün toprak yapısından veya Tohma Çayı’nın suyundan olsa gerek sadece burada yetişiyor. Tokat Gaziosmanpaşa Üniversitesinden akademisyenler gelip elmayla ilgili bilimsel çalışma yaptı. Hazırlanan bilimsel makale uluslararası bilim dergilerinde yer aldı"

Bu durum, Ayvaniye elmasının yalnızca fidanın başka bir yere taşınmasıyla aynı özellikleri göstermediğini ortaya koyuyor. Üretim alanı Gürün’le sınırlı kalan meyvenin aroması ve dayanıklılığı, ilçedeki yetişme koşullarıyla birlikte değerlendiriliyor.

Bilimsel araştırmaya konu oldu

Gürün Ayvaniye elması, Tokat Gaziosmanpaşa Üniversitesi akademisyenlerinin yürüttüğü bilimsel çalışmada da ele alındı. Araştırmada elmanın kendine özgü yapısı, aroması ve dayanıklılığı incelendi. Hazırlanan bilimsel makalenin uluslararası bilim dergilerinde yer aldığı belirtildi.

Üreticiler, Ayvaniye elmasının kokusu ve aromasının yanı sıra kalın, yağlı kabuğuyla öne çıktığını aktarıyor. Meyvenin dış yüzeyindeki doğal yağ, hasat sonrasında korunmasına katkı sağlıyor. Soğuğa dayanıklı olması da elmanın dalında daha uzun süre bekleyebilmesini mümkün kılıyor.

Hasatla birlikte ağaçlardaki meyveler toplanırken, Gürün Ayvaniye elmasının üretim süreci yeniden başlıyor. İlçenin tarımsal üretiminde yerini koruyan elma, başka bölgelerde aynı özelliklerle yetiştirilememesi nedeniyle Gürün’e özgü niteliğini sürdürüyor. Kabuğundaki doğal yağ, uzun süre dayanması ve kendine özgü aroması, Ayvaniye elmasını hasat sonrasında da farklı kılan başlıca özellikler arasında bulunuyor.