Sivas’ta Market Sepeti Ne Kadar Oldu?

Sivas’ta vatandaşın günlük mutfak harcamalarının ne seviyeye geldiğini görmek için 10 temel üründen oluşan örnek bir market sepeti hazırladık.

Sepette; ekmek, süt, yumurta, ayçiçek yağı, dana kıyma, tavuk, peynir, şeker, pirinç ve makarna bulunuyor.

Sivas merkezde zincir marketlerde görülen güncel en düşük fiyatlar ile 4 Eylül itibarıyla geçerli kampanyalar dikkate alındığında, sepetin toplam maliyeti yaklaşık 1.924 lira 77 kuruşa ulaşıyor.

Sivas’ta 10 temel ürünün güncel fiyatı

Sepetin en ağır kalemi et ve yağ oldu

Sivas merkez için derlenen güncel fiyatlarda 1 litre süt en düşük 32,50 TL, 1 kilogram ekmek karşılığı yaklaşık 112,50 TL, 5 litre ayçiçek yağı ise 410 TL seviyesinde görülüyor.

30’lu yumurtada BİM’in 4-7 Eylül kampanyasında fiyat 145 TL olarak yer alıyor.

Dana kıymanın 400 gramlık paketi A101’in 3 Eylül kataloğunda 279 TL. Bu da kilogram karşılığında yaklaşık 697,50 TL’ye denk geliyor.

Tavukta güncel kampanyalarda kilogram fiyatı ürüne göre değişirken BİM’in 4-7 Eylül kataloğundaki piliç but incik 169 TL/kg seviyesinde.

Peynirde güncel referans fiyat kilogram başına yaklaşık 238,67 TL, şekerde 43,80 TL, pirinçte 47,80 TL, makarnada ise 28 TL/kg seviyesinde bulunuyor.

10 ürünlük sepet 1.925 TL’ye yaklaştı

Tek alışverişte yaklaşık 2 bin TL

Örnek sepette kullandığımız miktarlar ve yaklaşık fiyatlar şöyle:

• 
  1 kg ekmek: 112,50 TL
  
• 
  1 litre süt: 32,50 TL
  
• 
  30 adet yumurta: 145 TL
  
• 
  5 litre ayçiçek yağı: 410 TL
  
• 
  1 kg dana kıyma: 697,50 TL
  
• 
  1 kg tavuk: 169 TL
  
• 
  1 kg peynir: 238,67 TL
  
• 
  1 kg şeker: 43,80 TL
  
• 
  1 kg pirinç: 47,80 TL
  
• 
  1 kg makarna: 28 TL
  

Toplam: yaklaşık 1.924,77 TL

Buradaki fiyatlar belirli ürün ve kampanyaların güncel en düşük seviyelerini temsil ediyor. Aynı sepetin farklı marka, market veya semtte daha pahalıya çıkması mümkün.

Enflasyonla karşılaştırınca tablo ne söylüyor?

Gıda enflasyonu aylık yüzde 0,22

TÜİK’in ağustos verilerine göre genel tüketici enflasyonu aylık yüzde 1,84, yıllık yüzde 31,51 oldu.

Ancak market sepetini ilgilendiren daha doğru karşılaştırma gıda grubuyla yapılmalı. Gıda ve alkolsüz içeceklerde fiyatlar ağustos ayında aylık yüzde 0,22, yıllık ise yüzde 33,79 arttı.

Bu nedenle 10 ürünlük yaklaşık 1.924,77 TL’lik sepet, teorik olarak TÜİK’in aylık gıda ortalamasına paralel hareket etmiş olsaydı bir ay önce yaklaşık 1.920,54 TL seviyesinde olacaktı.

Aradaki fark yaklaşık 4,23 TL.

“Sadece 4 TL mi arttı?” sorusuna dikkat

Enflasyon ortalama, market rafı ürün ürün değişiyor

Buradaki 4,23 TL’lik fark, marketlerde her ürünün yalnızca bu kadar arttığı anlamına gelmiyor.

TÜİK’in yüzde 0,22’lik aylık gıda oranı, çok geniş bir ürün grubunun ortalama değişimini gösteriyor.

Örneğin tek bir ürün yüzde 10 zamlanabilirken başka bir ürün kampanyayla yüzde 15 ucuzlayabilir. Nitekim ayçiçek yağında son haftalarda markaya ve kampanyaya göre oldukça sert fiyat değişimleri görülebiliyor.

Bu nedenle vatandaşın markette karşılaştığı fiyat değişimi, resmi ortalamadan daha yüksek veya daha düşük olabilir.

Bir yıllık fark çok daha dikkat çekici

Gıdada yıllık artış yüzde 33,79

TÜİK’in yıllık gıda enflasyonu yüzde 33,79.

Bugünkü 1.924,77 TL’lik sepet, yalnızca bu yıllık ortalamaya göre geriye doğru hesaplandığında geçen yıl yaklaşık 1.438,65 TL seviyesine denk geliyor.

Bu durumda yıllık fark yaklaşık 486 TL oluyor.

Başka bir ifadeyle, aynı ölçekteki temel gıda sepetinin maliyeti yıllık gıda enflasyonuyla paralel hareket etmiş olsaydı vatandaşın cebinden bugün tek alışverişte yaklaşık 500 TL daha fazla çıkıyor olacaktı.

En büyük pay dana kıymada

Sepetin üçte birinden fazlası ete gidiyor

Örnek sepetin toplam tutarı içinde en büyük kalem dana kıyma.

1 kilogramlık dana kıyma yaklaşık 697,50 TL ile toplam sepet maliyetinin yaklaşık üçte birini oluşturuyor. Ardından 5 litrelik ayçiçek yağı ve peynir geliyor.

Bu üç kalem birlikte sepet toplamının büyük bölümünü oluşturuyor.

Sivaslı vatandaş için sepet neden daha pahalı hissedilebilir?

Kampanya dışı fiyatlarda tutar daha da yükseliyor

Hazırladığımız hesaplamada mümkün olduğunca güncel düşük fiyat ve kampanyaları esas aldık.

Dolayısıyla vatandaşın alışveriş yaptığı markette;

• 
  aynı ürünün daha pahalı markasını tercih etmesi,
  
• 
  kampanyanın sona ermesi,
  
• 
  et ve peynirde farklı kalite tercihleri,
  
• 
  semt ve şube farkı
  

gibi nedenlerle toplam tutar 1.925 TL’nin üzerine çıkabilir.

Sivas merkezde fiyat karşılaştırması yapan kaynaklar da aynı ürünün market ve şubeye göre farklı fiyatla satılabildiğine dikkat çekiyor.