Sivas'ın 45 Yıllık Dövme Bıçak Ustası Sıcaklara Meydan Okuyor

Sivas'ta yaklaşık 45 yıldır dövme bıçak ustalığı yapan İsmail Gölebatmaz, yaz aylarında etkisini artıran kavurucu sıcaklara rağmen üretimini aralıksız sürdürüyor. Dışarıda hava sıcaklığının 40 dereceye ulaştığı günlerde, bin 200 ile bin 300 santigrat derece arasında ısınan ocağının başında çalışan usta, yaklaşık 60 dereceyi bulan atölyesinde geleneksel yöntemlerle Sivas dövme bıçağı üretmeye devam ediyor.

Yılların tecrübesiyle demiri ateşte tavlayan Gölebatmaz, örs üzerinde defalarca döverek şekil verdiği çelikten yüksek kaliteli bıçaklar üretiyor. El emeğiyle hazırlanan her bıçak, üretim sürecinde onlarca aşamadan geçerek son halini alıyor.

60 Derecelik Atölyede Geleneksel Üretim Sürüyor

İsmail Gölebatmaz, dövme bıçak üretiminin yılın her döneminde devam ettiğini belirterek yaz veya kış mevsiminin çalışma düzenlerini değiştirmediğini söyledi.

Atölyede kullanılan ocağın yaklaşık bin 200 ila bin 300 santigrat derece sıcaklığa ulaştığını ifade eden Gölebatmaz, bu nedenle yaz aylarında çalışma ortamının 50 ila 60 dereceye kadar yükseldiğini dile getirdi.

Yoğun sıcaklığa rağmen üretime ara vermediklerini belirten usta, ocak başındaki çalışma sonrasında dışarı çıktığında serinlediğini hissettiğini söyledi.

"Dışarı Çıktığımızda Serinlemiş Oluyoruz"

Gölebatmaz, çalışma koşullarını şu sözlerle anlattı:

"Yaklaşık 45 yıldır bu mesleğin içerisindeyim. Bizim işimizde yaz ya da kış sezonu diye bir ayrım olmaz. İmalat yaptığımız için yazın da kışın da ocağımız yanar. Hava sıcaklığı 35-40 derece de olsa ocağı yakmak zorundayız. Ocağımızın sıcaklığı yaklaşık bin 200, bin 300 santigrat dereceye ulaşıyor. Böyle bir sıcaklıkta çalıştıktan sonra dışarıdaki 35 derece bize 15-20 derece gibi geliyor. Yaz aylarında dışarı 35 derece olduğunda atölyemizin içi abartısız 50-60 derecelere kadar çıkıyor. İçeride nefes almak bile zorlaşıyor. Ancak dışarı çıktığımızda serinlemiş gibi hissediyoruz. İnsanlar sıcaktan bunalsa da biz dışarı çıktığımızda serinlemiş oluyoruz."

Usta, atölyedeki sıcaklık arttıkça normal kıyafetlerle çalışmanın mümkün olmadığını, ocağın tam sıcaklığına ulaşmasının ardından çalışmalarını daha hafif kıyafetlerle sürdürdüklerini de belirtti.

Bir Dövme Bıçak Yaklaşık 80 İşlemden Geçiyor

Dövme bıçak yapımının büyük emek ve sabır gerektirdiğini vurgulayan Gölebatmaz, üretimin yalnızca çeliği ısıtıp dövmekten ibaret olmadığını söyledi.

Üretime 8-10 milimetre kalınlığındaki çeliği döverek başladıklarını belirten usta, ilk aşamada çeliğin 4-5 milimetre kalınlığa indirildiğini ifade etti. Daha sonra yapılacak bıçağın modeline göre yeniden dövme işlemlerinin gerçekleştirildiğini aktaran Gölebatmaz, istenilen kaliteye ulaşabilmek için aynı bıçağın en az 20-25 kez ateşte ısıtılıp örs üzerinde dövüldüğünü kaydetti.

Bir dövme bıçağın üretim süreci boyunca yaklaşık 70-80 farklı işlemden geçtiğini belirten Gölebatmaz, yalnızca dövme aşamasının bile onlarca kez tekrarlandığını ifade etti.

Haftada En Fazla 10 Bıçak Üretebiliyor

Tamamen el işçiliğine dayanan üretim yaptıklarını belirten İsmail Gölebatmaz, haftalık üretim kapasitelerinin ortalama 5 ila 10 bıçak arasında değiştiğini söyledi.

Her bıçağın uzun süren üretim süreci nedeniyle seri üretimin mümkün olmadığını ifade eden usta, geleneksel Sivas dövme bıçağının kalitesini koruyabilmek için her aşamayı büyük titizlikle gerçekleştirdiklerini dile getirdi.

Yıllardır aynı özveriyle mesleğini sürdüren Gölebatmaz, Sivas'ın köklü el sanatları arasında yer alan dövme bıçakçılığını gelecek nesillere aktarmak için üretimine ara vermeden devam ediyor.