Cevdet Yılmaz: Fon Ödemelerinde Hazine Kullanılmayacak

Sermaye piyasalarında son haftaların en önemli gündem maddelerinden biri haline gelen fon soruşturması ve tasfiye sürecinde yeni ayrıntılar belli oldu.

Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz, Türkiye Büyük Millet Meclisi Genel Kurulu’nda milletvekillerini bilgilendirerek yatırımcıların ödemelerinin nasıl yapılacağı, Hazine’nin süreçteki konumu ve tasfiye edilen fonların piyasadaki büyüklüğü hakkında açıklamalarda bulundu.

Yılmaz’ın en dikkat çeken mesajı, fonlardaki özel zararların vatandaşların vergileri veya Hazine kaynağıyla karşılanmayacağı oldu.

“Hazine kaynağı kullanılmayacak”

Cevdet Yılmaz, tasfiye sürecinin temel ilkesini açıklarken fonların kendi mal varlıklarının esas alınacağını söyledi.

Yılmaz, fon piyasalarının bankacılık sisteminden farklı olduğuna işaret ederek yatırım fonlarında bankalardaki mevduat sistemine benzer genel bir devlet garantisinin bulunmadığını belirtti.

Tasfiye sırasında öncelikle her fonun elindeki mevcut varlıkların kullanılacağını kaydeden Yılmaz, haksız veya fahiş kazanç elde ettiği tespit edilenlerden geri alınacak tutarların ve sistem dışına çıkarıldığı belirlenen mal varlıklarından sağlanacak kaynakların da sürece dahil edileceğini ifade etti.

Fon yatırımcısının parasını kim ödeyecek?

Yeni açıklamaya göre temel model şöyle işleyecek:

Her yatırım fonunun kendi varlıkları tasfiye edilecek. Fon bünyesindeki nakit, menkul kıymetler ve diğer varlıkların tasfiye edilmesiyle oluşan kaynaklar yatırımcı ödemelerinde kullanılacak.

Ayrıca soruşturma ve incelemeler sonucunda geri kazanılan kaynakların da ilgili süreçlere aktarılması planlanıyor.

Bu nedenle açıklanan modelde Hazine’den doğrudan para aktarılması öngörülmüyor.

Yılmaz, bu yaklaşımı TBMM’de açık biçimde “Bu süreçte oluşan özel zararlar için Hazine kaynağı kullanılmayacak” sözleriyle ifade etti.

1 milyon liraya kadar ödeme için ekim işareti

Yatırımcıları doğrudan ilgilendiren en önemli açıklamalardan biri ödeme takvimine ilişkin oldu.

Cevdet Yılmaz, hazırlanmakta olan tasfiye düzenlemesinin yasalaşması halinde ekim ayı içerisinde 1 milyon liraya kadar ana para ödemelerinin yapılabileceğini öngördüklerini söyledi.

Ancak burada önemli bir ayrım bulunuyor.

Bu açıklama, “Bütün yatırımcılara devlet tarafından 1 milyon TL ödenecek” anlamına gelmiyor.

Planlanan uygulama, olağanüstü tasfiye şartlarına tabi fonlarda yatırımcının net yatırım tutarı ve fondaki hak sahipliği dikkate alınarak yapılacak ara ödeme mekanizmasını ifade ediyor.

SPK daha önce ara ödeme kararını açıklamıştı

Sermaye Piyasası Kurulu, 1 Ekim’de yayımladığı resmî duyuruda Tera Portföy, Pusula Portföy, Atlas Portföy ve Hedef Portföy tarafından kurulan tasfiye sürecindeki fonlar için özel bir ara ödeme yöntemi belirlemişti.

Buna göre mutabakat işlemi tamamlanan yatırımcılara, nihai tasfiye sonucunda elde edecekleri tutardan daha sonra mahsup edilmek üzere ara ödeme yapılabilecek.

Net yatırım tutarı 1 milyon TL’nin altında olan yatırımcıya net yatırım tutarı kadar, 1 milyon TL veya üzerinde olan yatırımcıya ise en fazla 1 milyon TL ara ödeme öngörülüyor.

SPK, uygulamada para piyasası fonlarına öncelik verileceğini de duyurdu.

1 milyon TL ek ödeme değil

Bu noktada yatırımcıların dikkat etmesi gereken kritik bir ayrıntı bulunuyor.

Yapılması öngörülen 1 milyon TL’ye kadar ödeme, yatırımcının nihai tasfiye alacağının üzerine verilecek ayrı bir destek veya teşvik değil.

Ödenen tutar, nihai tasfiye sonucunda yatırımcının hak edeceği bedelden mahsup edilecek ara ödeme niteliğinde.

Örneğin bir yatırımcının net yatırım tutarı 600 bin TL olarak belirlenirse ara ödeme üst sınırı 600 bin TL olacak. Net yatırım tutarı 1 milyon TL’nin üzerinde ise ilk ara ödeme en fazla 1 milyon TL olabilecek. Nihai hesap tasfiye tamamlandığında yapılacak.

Küçük yatırımcıya ve para piyasası fonlarına öncelik

Cevdet Yılmaz, tasfiye sürecinde ödeme sıralamasına ilişkin de bilgi verdi.

Açıklamasına göre süreçte küçük yatırımcılara ve para piyasası fonlarına öncelik verilmesi planlanıyor.

Yılmaz, yatırımcılara yapılacak dağıtımda genel ilkenin pay oranlarının dikkate alınması olduğunu, olağanüstü tasfiye kapsamındaki fonlarda ise ara ödeme sisteminin devreye sokulacağını belirtti.

Tasfiye kapsamında 131 fon bulunuyor

Yılmaz, sorunun Türkiye’deki bütün yatırım fonlarını kapsamadığının da altını çizdi.

TBMM’de verdiği bilgiye göre tasfiye halindeki 131 fon, Türkiye’deki toplam fon sayısının yüzde 4,6’sını, toplam portföy büyüklüğünün ise yüzde 7,7’sini oluşturuyor.

Yılmaz bu veriler üzerinden finansal piyasalarda sistemik bir risk bulunmadığını ve sorunun sınırlı bir alanda ortaya çıktığını savundu.

Kaç yatırımcı bulunuyor?

Sermaye Piyasası Kurulu, bu konuda yaşanan rakam karmaşasının ardından 23 Eylül’de özel bir açıklama yaptı.

SPK’nın Merkezi Kayıt Kuruluşu verilerine dayandırdığı açıklamaya göre, tasfiyesine karar verilen 7 portföy yönetim şirketine ait 131 fonda 455 bin 758 tekil yatırımcı bulunuyor.

Bu nedenle Gündem Sivas olarak haberlerde 455 bin 758 rakamını esas alıyoruz.

455 bin kişinin tamamı aynı durumda değil

Burada “455 bin 758 yatırımcı” ifadesinin de doğru okunması gerekiyor.

Bu sayı, tasfiye kapsamındaki fonlarda bulunan tekil yatırımcı sayısını gösteriyor.

Her yatırımcının yatırdığı miktar, bulunduğu fon, fonun portföyündeki varlıklar, likidite durumu ve nihai tasfiye sonucunda ortaya çıkacak hak sahipliği birbirinden farklı olabilir.

Dolayısıyla bütün yatırımcıların aynı miktarda veya aynı tarihte ödeme alacağını söylemek şu aşamada mümkün değil.

Fon Koordinasyon Kurulu ne yapıyor?

Fon piyasasında yaşanan gelişmelerin ardından Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz başkanlığında Fon Koordinasyon Kurulu oluşturuldu.

Kurulun ikinci toplantısı 2 Ekim’de yapıldı.

Toplantıda yatırımcıların net yatırım tutarlarının nasıl hesaplanacağı, SPK’nın ödeme kararlarının uygulanması, ödeme takvimi ve Sermaye Piyasası Kanunu’nda yapılması planlanan değişiklikler ele alındı.

İletişim Başkanlığının resmî açıklamasında yapılacak düzenlemelerin vatandaşlara ilave bir mali yük oluşturmaması gerektiği özellikle vurgulandı.

Yeni kanun teklifi de hazırlanıyor

Fonların tasfiye sürecinin hızlandırılması için TBMM’de ayrıca bir yasal düzenleme hazırlığı bulunuyor.

AK Parti TBMM Grubu bünyesinde, Grup Başkanı Abdullah Güler başkanlığında oluşturulan çalışma grubunun yaklaşık 10 maddelik geçici bir kanun teklifi hazırladığı açıklandı.

Teklifin temel amaçlarından biri, yatırımcılara yapılacak ödemelerin ve olağanüstü tasfiye yönteminin yasal çerçevesinin oluşturulması.

Ancak teklif henüz yasalaşmadığı için, taslakta yer aldığı belirtilen bütün ayrıntıları kesinleşmiş uygulama gibi değerlendirmemek gerekiyor.

“Ekim ayında ödeme” hangi şarta bağlı?

Cevdet Yılmaz’ın açıklamasındaki önemli ifade “teklifin yasalaşması halinde” oldu.

Dolayısıyla ekim içerisinde 1 milyon liraya kadar ana para ödemesinin yapılabilmesi için ilgili yasal düzenlemenin Meclis sürecinin tamamlanması gerekiyor.

Bunun yanında yatırımcı bazında gerekli mutabakatların, net yatırım tutarlarının ve ödeme için kullanılacak fon kaynaklarının da belirlenmesi gerekiyor.

Soruşturmada 85 tutuklu bulunuyor

Tasfiye çalışmaları sürerken dosyanın adli soruşturma boyutu da devam ediyor.

Adalet Bakanı Akın Gürlek’in 6 Ekim’de açıkladığı son resmî verilere göre, fon ve hisse işlemlerine ilişkin soruşturma kapsamında 207 kişi hakkında işlem yapıldı, 85 şüpheli tutuklandı ve birçok kişinin mal varlığı hakkında tedbir uygulandı.

Gürlek, haksız kazançların geri alınması için oluşturulan hesaplara beş kişinin gönüllü iade yaptığını da açıkladı.

SPK: 2026’da 96 fon işlemi için suç duyurusu

SPK da 6 Ekim’de yayımladığı açıklamayla denetim faaliyetlerine ilişkin yeni rakamlar paylaştı.

Kurul, 2026 yılının ilk dokuz ayında gerçek ve tüzel kişilere toplam 948 milyon TL idari para cezası uygulandığını, yılbaşından bu yana 174 kişi hakkında suç duyurusunda bulunulduğunu bildirdi.

Bunların 96’sının fonlarla ilgili işlemler nedeniyle gerçekleştirildiği açıklandı.

Yatırımcı açısından şimdi ne bekleniyor?

Bundan sonraki sürecin birkaç aşamada ilerlemesi bekleniyor.

Öncelikle tasfiye kapsamındaki fonların varlıkları ve yatırımcıların net yatırım tutarları belirlenmeye devam edecek.

SPK’nın mevcut ara ödeme mekanizması uygun fonlarda uygulanacak.

Yeni kanun teklifinin TBMM’den geçmesi halinde olağanüstü tasfiye kapsamındaki yatırımcılara yönelik daha geniş ödeme süreci devreye girebilecek.

Cevdet Yılmaz’ın açıklamasına göre hedef, şartların tamamlanması halinde 1 milyon liraya kadar ana para ödemelerinin ekim ayı içinde başlatılması.

Ancak bunun Hazine’nin yatırım zararlarını üstlenmesi şeklinde yorumlanmaması gerekiyor. Devletin açıkladığı model, öncelikle fonların kendi kaynaklarının ve geri kazanılan varlıkların kullanılmasına dayanıyor.