Altın yatırımında yeni dönem başlıyor!

Gram altında sahteciliğe karşı yeni dönem

Fiziki altın yatırımı yapan vatandaşları ve kuyumculuk sektörünü ilgilendiren yeni bir uygulama hayata geçiriliyor. Darphane tarafından yürütülen Kıymetli Maden Takip Sistemi, piyasada sahte veya düşük ayarlı gram altın üretiminin önüne geçilmesi ve kıymetli madenlerin üretim aşamasında daha güvenli şekilde takip edilmesi amacıyla uygulanıyor.

Sistem kapsamında rafineriler tarafından üretilecek 1 gram ve üzerindeki belirli kıymetli madenler ambalajlanarak standart hale getirilecek. Ürünlere ilişkin üretici, üretim tarihi ve yeri, ağırlık, saflık ayarı ve seri numarası gibi bilgiler, Darphane tarafından tedarik edilen özel etiket üzerindeki benzersiz kod aracılığıyla kayıt altına alınacak.

Yeni uygulamanın temel hedeflerinden biri, vatandaşların satın aldığı fiziki altının özelliklerini daha kolay doğrulayabilmesi ve gramaj ile ayar konusunda yaşanabilecek sahteciliklerin azaltılması olacak.

Altının üretim bilgileri kayıt altına alınacak

Yeni sistemde kıymetli madenlerin üretim aşamasına ilişkin bilgiler dijital bir kayıt altyapısında tutulacak.

Ürünlerin;

Üreticisi,

Üretim tarihi,

Üretim yeri,

Ağırlığı,

Saflık ayarı,

Seri numarası

gibi bilgileri özel etiket üzerindeki benzersiz kodla ürün ambalajına işlenecek.

Bu kod aynı zamanda Darphane tarafından kayıt altına alınarak ürünün üretim aşamasındaki takibinde kullanılacak. Böylece piyasaya sunulan kıymetli madenlerin belirlenen standartlara uygunluğunun kontrol edilmesi hedefleniyor.

Amaç sahte ve düşük ayarlı altının önüne geçmek

Hazine ve Maliye Bakanlığı, sistemin uygulanmasındaki temel gerekçelerden birinin piyasada karşılaşılabilen sahte veya düşük ayarlı gram altın sorununa karşı vatandaşları ve kuyumcuları korumak olduğunu açıkladı.

Özellikle fiziki altın satın alan tüketicilerin ürünün gramajı ve ayarı konusunda yaşayabileceği mağduriyetlerin azaltılması amaçlanıyor.

Bunun yanında kıymetli maden piyasasında kayıt dışılığın azaltılması ve vergi güvenliğinin güçlendirilmesi de sistemin hedefleri arasında bulunuyor.

Her altın ürünü sistem kapsamında olmayacak

Yeni uygulamayla ilgili en çok merak edilen konulardan biri de hangi altınların sistem kapsamında bulunacağı.

Darphane'nin açıklamalarına göre sistem, standart işlenmemiş kıymetli madenler ile basılı kıymetli madenler kapsamında uygulanıyor.

1 gram ve üzerindeki altın, gümüş, platin ve paladyum gibi belirli kıymetli madenler sistem kapsamına giriyor. Buna karşılık bilezik, yüzük ve kolye gibi işlenmiş altınlar ile farklı ayarlardaki işlenmiş altın ürünleri sistemin kapsamında bulunmuyor.

Gram altınlarda güvenlik unsurları kullanılacak

Sistem kapsamında işlenmemiş kıymetli madenlerin gramajına göre farklı güvenlik uygulamaları bulunuyor.

1 gramdan 10 grama kadar olan kıymetli madenlerde güvenlikli etiket üzerindeki seri numarasının ambalaja lazerle işaretlenmesi öngörülüyor.

10 gramın üzerindeki kıymetli madenlerde ise güvenlikli etikette bulunan seri numarasının hem kıymetli madenin üzerine hem de ambalajına lazerle işaretlenmesi uygulanacak.

Bu yöntemle ürün ile ambalaj arasındaki bağlantının güçlendirilmesi ve sahte ürünlerin piyasaya sürülmesinin zorlaştırılması hedefleniyor.

Vatandaşların elindeki eski altınlar ne olacak?

Yeni sistemin yürürlüğe girmesiyle ilgili kamuoyunda bazı yanlış yorumlar da gündeme geldi.

Hazine ve Maliye Bakanlığı, sistemin vatandaşların elinde bulunan altınları takip etmek amacıyla oluşturulmadığını açıkça duyurdu. Bakanlığın açıklamasına göre sistem kapsamında yalnızca üretim aşaması güvenli şekilde takip ediliyor.

KMTS kapsamında üretilen altının kim tarafından satın alındığına veya kime satıldığına ilişkin herhangi bir takip ya da kayıt yapılmıyor.

Dolayısıyla vatandaşların mevcut altınlarını bozduramayacağı, sisteme dahil edemeyeceği veya ellerindeki altının geçersiz hale geleceği yönündeki iddiaların gerçeği yansıtmadığı belirtildi.

Altın bozdurmada herhangi bir yasak bulunmuyor

Hazine ve Maliye Bakanlığı, vatandaşların sahip olduğu altınları bozdurmasının önünde sistem nedeniyle herhangi bir yasal engel bulunmadığını da açıkladı.

Mevcut altınların kuyumcular, bankalar ve yetkili finans kuruluşları aracılığıyla alınıp satılmaya devam edeceği belirtildi. Sistemin amacı, vatandaşın elindeki altını geçersiz hale getirmek değil, yeni üretilen belirli kıymetli madenlerin üretim aşamasında güvenli ve doğrulanabilir hale getirilmesi olarak ifade edildi.

Yeni sistem yatırımcıya ne sağlayacak?

Fiziki altın, Türkiye'de uzun yıllardır vatandaşların tasarruflarını değerlendirdiği yatırım araçlarından biri olarak öne çıkıyor. Bu nedenle gramaj ve saflık konusunda yaşanabilecek sahtecilik, hem vatandaş hem de kuyumcular açısından önemli bir risk oluşturuyor.

Yeni sistemle birlikte üretim aşamasındaki ürün bilgilerinin kayıt altına alınması sayesinde piyasaya sunulan belirli kıymetli madenlerin daha kolay doğrulanabilir hale getirilmesi amaçlanıyor.

Özellikle gram altın satın alan vatandaşlar açısından ürünün hangi üretici tarafından, ne zaman ve nerede üretildiği gibi bilgilerin güvenlikli sistem üzerinden kayıt altında bulunması, ürün güvenliğinin artırılmasına katkı sağlayacak.

30 bin lira üzerindeki işlemlerde ödeme kuralı

Kıymetli maden alım satımında ödeme yöntemleri konusunda da mevcut düzenlemeler bulunuyor.

Vergi Usul Kanunu kapsamındaki tevsik zorunluluğu doğrultusunda 30 bin liranın üzerindeki işlemlerde ödemenin banka veya finans kuruluşları aracılığıyla yapılması gerekiyor. Bu uygulamanın yalnızca altına özgü olmadığı, emtia alım satımlarını kapsayan genel bir düzenleme olduğu belirtiliyor.

Bu nedenle yeni güvenlik sistemi ile ödeme kurallarının birbirinden ayrı uygulamalar olduğunu belirtmek gerekiyor.

Amaç güvenilir altın piyasası oluşturmak

Darphane tarafından yürütülen sistemin temelinde kıymetli maden piyasasında güvenliği artırmak bulunuyor.

Yeni dönemde belirli kıymetli madenlerin üretim bilgilerinin kayıt altına alınması, ürünlerin standartlaştırılması ve güvenlik unsurlarıyla korunması hedefleniyor.

Hazine ve Maliye Bakanlığı da sistemin vatandaşların tasarruflarını takip etmeye yönelik olmadığına dikkat çekerek, kamuoyunda bu yönde oluşturulabilecek yanlış algılara karşı uyarıda bulundu.

Böylece gram altın piyasasında sahtecilik ve düşük ayar riskinin azaltılması, tüketicilerin ve kuyumcuların korunması ve kıymetli maden piyasasında güvenliğin artırılması amaçlanıyor.

Kaynak: Hazine ve Maliye Bakanlığı, Darphane ve Damga Matbaası Genel Müdürlüğü